2026-yil 1-iyundan boshlab O‘zbekistonda aholi, biznes va tadbirkorlar uchun elektr energiyasi hamda tabiiy gazning yangi tariflari kuchga kiradi. Hukumat narxlarni oshirishni 15-maydagi 243-son qaror bilan tasdiqladi (qaror quyida biriktirilgan) — yangi tariflar joriy etilishidan ikki hafta oldin.
Aksariyat maishiy iste’molchilar uchun tariflar iste’mol hajmiga qarab taxminan 8–12 foizga oshadi. Hukumat tariflarning oshirilishini energetika tizimining eskirgani, tarmoqlarni modernizatsiya qilish zarurati va elektr energiyasi iste’moli ortib borayotgani bilan izohlamoqda.
Aholi uchun asosiy o‘zgarishlar
Oddiy maishiy iste’molchilar uchun elektr energiyasining bazaviy tarifi 1 kVt·soat uchun 600 so‘mdan 650 so‘mga oshadi — agar oylik iste’mol 200 kVt·soatdan oshmasa.
Shundan keyin differensial tarif tizimi qo‘llaniladi:
- 200 kVt·soatgacha — 650 so‘m;
- 201–500 kVt·soat — 900 so‘m;
- 501–1000 kVt·soat — 1100 so‘m;
- 1001–5000 kVt·soat — 1600 so‘m;
- 5001–10 000 kVt·soat — 1900 so‘m;
- 10 000 kVt·soatdan yuqori — 2200 so‘m.
Markazlashgan elektr plitalari bilan jihozlangan ko‘p qavatli uylar va yotoqxonalarda yashovchilar uchun imtiyozli tarif saqlanib qoladi — u odatiy tarifdan taxminan ikki baravar past:
- 200 kVt·soatgacha — 325 so‘m;
- 201–500 kVt·soat — 450 so‘m;
- 501–1000 kVt·soat — 550 so‘m;
- 1001–5000 kVt·soat — 800 so‘m;
- 5001–10 000 kVt·soat — 950 so‘m;
- 10 000 kVt·soatdan yuqori — 1100 so‘m.
Gaz narxi qanday o‘zgaradi
Tabiiy gaz tariflari ham differensial shaklda saqlanadi.
Isitish mavsumida — noyabrdan fevralgacha — bazaviy tarif oyiga 500 kub metrgacha iste’mol uchun amal qiladi. Qolgan oylarda esa — 100 kub metrgacha.
Yangi tariflar:
- bazaviy hajm — 1 kub metr uchun 1100 so‘m;
- bazaviy hajmdan 2500 kub metrgacha — 2000 so‘m;
- 2501–5000 kub metr — 2300 so‘m;
- 5001–10 000 kub metr — 2700 so‘m;
- 10 000 kub metrdan yuqori — 3300 so‘m.
Gaz hisoblagichisiz iste’molchilar uchun nima o‘zgaradi
Gaz hisoblagichisiz foydalanadigan va xizmatlar uchun belgilangan norma asosida to‘lov qiladigan iste’molchilar uchun ham tariflar oshiriladi.
Ular uchun:
- ovqat tayyorlash va issiq suv ta’minoti uchun gaz tarifi 1800 so‘mdan 2000 so‘mga oshadi;
- isitish uchun tarif 1400 so‘mdan 1550 so‘mga ko‘tariladi.
Biznes uchun yangi tariflar
Yuridik shaxslar uchun ham tariflar oshiriladi:
- elektr energiyasi — 1 kVt·soat uchun 1100 so‘m;
- tabiiy gaz — 1 kub metr uchun 2000 so‘m;
- AGTKSh uchun gaz — 1 kub metr uchun 2750 so‘m.
Bu amalda nimani anglatadi
Oyiga taxminan 180–200 kVt·soat elektr ishlatadigan oila uchun elektr to‘lovi taxminan 10 ming so‘mga oshadi.
Agar iste’mol 400 kVt·soat atrofida bo‘lsa, iste’molning bir qismi allaqachon yuqori tarif bo‘yicha hisoblanadi — natijada yakuniy hisob sezilarli darajada oshadi.
Yozda konditsionerlar yoki qishda elektr isitkichlardan foydalanilganda ko‘plab xonadonlar tezda ikkinchi va uchinchi tarif toifalariga o‘tadi, bu yerda 1 kVt·soat narxi bazaviy tarifdan ancha yuqori.
Gaz bo‘yicha ham vaziyat o‘xshash: asosiy yuklama isitish tizimiga ega va qishda ko‘p gaz ishlatadigan xonadonlarga tushadi.
Nega hukumat tariflarni yana oshirmoqda
O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi va O‘zbekiston Respublikasi Energetika vazirligi tariflarning oshirilishi energetika tizimini modernizatsiya qilish zarurati bilan bog‘liqligini ma’lum qildi.
Vazirliklar vakillariga ko‘ra, mablag‘lar quyidagilarga yo‘naltiriladi:
- elektr va gaz tarmoqlarini ta’mirlash hamda almashtirish;
- podstansiyalarni modernizatsiya qilish;
- yangi liniyalar qurish;
- energetika tizimi barqarorligini oshirish.
Hukumat, shuningdek, konditsionerlar, maishiy texnika va elektromobillar soni ortayotgani sabab elektr energiyasi iste’moli tez o‘sayotganini ta’kidlamoqda.
O‘tgan yildan boshlab mamlakatda tariflarni inflyatsiyani hisobga olgan holda har yili qayta ko‘rib chiqish mexanizmi joriy qilingan. Tariflar oshishi yiliga 10 foiz bilan cheklangan.
Kam ta’minlangan oilalar uchun kompensatsiyalar
Shu bilan birga, hukumat ehtiyojmand oilalar uchun kompensatsiyalar davom ettirilishini e’lon qildi.
Davlat xarajatlarning bir qismini qoplaydi:
- elektr energiyasi uchun — bazaviy me’yordan ortiq 150 kVt·soatgacha;
- gaz uchun — isitish mavsumida bazaviy hajmdan ortiq 250 kub metrgacha va boshqa oylarda 150 kub metrgacha.
Tariflar oshirilganidan keyin kompensatsiyalar miqdori ham ko‘payadi:
- elektr energiyasi bo‘yicha — 30 ming so‘mdan 37,5 ming so‘mga;
- isitish mavsumida gaz bo‘yicha — 200 ming so‘mdan 225 ming so‘mga;
- isitish mavsumidan tashqari davrda gaz bo‘yicha — 120 ming so‘mdan 135 ming so‘mga.
Kompensatsiyalar 2027-yil 1-aprelgacha amal qiladi. Ularni rasmiylashtirish uchun hokimiyat mahalladagi ijtimoiy xodimga, “Inson” ijtimoiy xizmatlar markaziga yoki 1140 call-markaziga murojaat qilishni tavsiya qilmoqda.